Saturday, August 25, 2007

Sinakit nga Kasingkasing


Hingpit mong gipatuo ang linghod kong kaisipan,
Imong gipatuo sa nagtakuban mong kabuotan;
Ug matuman ang tanan mong pangandoy nga imong gustong angkunon,
Didto sa baybayon gitagay ta ang dugos sa tumang kamalipayon.

Saksi niadto ang mga balod sa lapyahan,
Kay buot moambit sa kalipay ta nga gisaluhan;
Apan ang tanan nahimo lamang damgo ug daman,
Kay sa pagmata ko pa nahanaw ka niining kiliran.

Human mo madimdim ang katam-is sa akong tanaman,
Tapos mo mawataswatas ang piyuras sa akong pagkabulak, sa hilabihan;
Kalit kang mibiya, unsa bay hinungdan?

Pagkatam-is sa imong saad ug panumpa,
Inubanan pa gani sa mga luha;
Apan antuson ko na lamang ang tanan,
Kay mao may badlis sa akong kapalaran.

Dughang samaran puno sa kagul-anan,
Mga matang luhaan wala nay kadangpan,
Kasingkasing samaran naghambin sa tumang kagul-anan,
Karon daw malaksi ug magisi ang akong dughan.

Thursday, August 23, 2007

Scandal, unsa may labot nako?




NADAWAT na nako ang usa ka resolution gikan sa Ozamiz City Council mao ang resolution no. 273-07 nga nag-imbetar kanako sa pagtambong sa ilang regular session karong Agosto 28 sa may alas nuebe sa buntag aron sa pagpatin-aw sa hilisgutanan may kalambigitan sa sec scandal nga nahitabo.

Human man gud mahatag ni Kung Seng ngari kanako ang video sa maong sex scandal sa duha ka mga batan-on ako kini nga gidala sa kahanginan sa radyo sa akong programa nga Isyu 657 sa dxDD-AM. Tuod man miani kini og mga rekasiyon gikan sa mga tigpaminaw ug sa pipila ka mga callers.

Naalarma ang city council sa maong scandal tungod kay aduna na man diay unang resolution ang city council nga adunay inspection nga himuon sa mga internet café sa Ozamiz nga pagtan-aw niadtong adunay mga private rooms ug mga cubicle nga diin sagad mamugna ang mga panghitabo nga dili angay nga mahitabo.

Gituyo nako nga gidala sa kahanginan ang maong hiatbo dili aron nga pakaulawan ang mga batan-on nga nagtagay sa kalipay sulod sa maong internet café kon dili aron masayod ang mga ginikanan ug ubang katawhan nga nagkahitabo kini sa madanlog nga kalibutan.

Ang duha ka mga batan-on nga nag-dimdim sa katam-is sa ilang kinawatkawat nga kalipay mga biktima lamang usab sila sa gubot nga dagan sa panghitabo sa kalibutan nga naglakip sa pagkawala sa moralidad.

Ang ako lamang gusto nga molihok unta ang tanan mahitunghod niini nga isyu ilabina ang mga ginakanan nga mahimong mabinantayon sa ilang mga anak, ang awtoridad nga motuman sa ilang mga tahas ug ang simbahan usab.

Unsa may ilang gihimo niini nga problema? Kini nga panghitabo dili naman unta kini bag-o tungod kay daghan naman kini. Tingali tungod klay akong gidala sa kahanginan hinungdan nga naalarma usab sila ug nahadlok sila nga birahan sa taga-media.

Ang pangutana. Unsa may labot nako sa ilang session nga ila man ako nga ipatawag to shade light sa scandal? O kon nganong wala sila katuman sa ilang mga tahas?

Nalimot tingali sila nga ako dili usa ka opisyal sa gobiyerno. Ang akong isulti unya ngadto atubangan sa konseho mao ra man usab ang akong nasulti na sa radyo. Tingali ang mahitabo niini mora ra pud ko og ga-programa sa radyo didto sa hawanan sa konseho.

Dili unta mi mahago kon sa akong programa ang tanan nga konsehal naminaw na lang unta sila ug mitawag sa telepono ug misugyot og mga pamaagi sa pagsulbad sa maong hitabo nga dili na kini masulbad.

Hinuon, isip nagbakabana nga lungsuranon dili nako balibaran ang ilang hangyo nga moapil ko sa session…apan dili usab sila tingali makadiktar kanako kon unsa unya ang akong isulti..

Unsa man in aid og legislation? Unya nganong karon pa?

Bato-bato sa langit ang tamaan ay bukol!

Monday, August 20, 2007

Diary of an Unborn Child








(Ako ni nga gibutang basin diay makatabang ni nga makonsensiya kadtong nagplano sa pagpakuha ug kadtong nagpakuha na)

October 5
Today my life began. My parents do not know it yet, I am as small as a seed of an apple, but it is I already. And I am to be a girl. I shall have blond hair and blue eyes. Just about everything is settled though, even the fact that I shall love flowers.

October 19
Some say that I am not a real person yet, that only my mother exists. But I am a real person, just as a small crumb of bread is yet truly bread. My mother is. And I am.

October 23
My mouth is just beginning to open now. Just think, in a year or so I shall be laughing and later talking. I know what my first word will be: MAMA.

October 25
My heart began to beat today all by itself. From now on it shall gently beat for the rest of my life without ever stopping to rest! And after many years it will tire. It will stop, and then I shall die.

November 2
I am growing a bit every day. My arms and legs are beginning to take shape. But I have to wait a long time yet before those little legs will raise me to my mother’s arms, before these little arms will be able to gather flowers and embrace my father.

November 12
Tiny fingers are beginning to form on my hands. Funny how small they are! I’ll be able to stroke my mother’s hair with them.

November 20
It wasn’t until today that the doctor told mom that I am living here under her heart. Oh, how happy she must be! Are you happy, mom?

November 25
My mom and dad are probably thinking about a name for me. But they don’t even know that I am a little girl. I want to be called Kathy. I am getting so big already.

December 10
My hair is growing. It is smooth and bright and shiny. I wonder what kind of hair mom has.

December 13
I am just about able to see. It is dark around me. When mom brings me into the world it will be full of sunshine and flowers. But what I want more than anything is to see my mom. How do you look, mom?

December 24
I wonder if mom hears the whispering of my heart? Some children come into the world a little sick. But my heart is strong and healthy. It beats so evenly: tup-tup,tup-tup. You’ll have a healthy little daughter, mom!

December 28
Today my mother killed me.


(Diary of an Unborn Child is an anonymously-written article which was first published by the Watch Tower Bible and Tract Society in the May 22, 1980 issue of its Awake! magazine. Written in the first person, it is formatted to read as the "diary" of a fetus, chronicling the process of fetal development from an in-utero perspective, beginning with conception on October 5 and ending in an induced abortion on December 28. The piece is intended to make readers reconsider their position on the morality of abortion.)

Dear Kuya


(Kini maoy sulat nga gipadala kanako sa usa ka tigpaminaw sa akong programa sa radyo...mahimo sad nga mohatag mo og tambag niya...)


Everdearest Kuya Nep,

Sa dili ko pa iasoy kining mapait nga kasaysayan sa akong kinabuhi mahitungod sa giingon nilang gugma tuguti una ako nga mangayo kanimo og katahuran ilabina sa libo ka libong tigpaminawan niining imong tulumanon.

Tagua lang ako kuya sa ngalang Beatrice nga nagpuyo sa usa sa mga lungsod sa Zambaoanga del Sur. Kining akong kasinatian mahitungod kini sa lalaki nga akong gimahal pag-ayo tagua lamang siya kuya sa ngalan nga Ricky.

High school pa lamang ako kaniadto nga nahimo kong hinigugma si Ricky hangtud nga pag-abot namo sa kolihiyo. Pila may sugilanon kuya sa pagpanglabay sa panahon nakahuman ako sa kursong sa pagkamaestra apan wala ako makatudlo gumikan kay wala man usab ako mo take og teachers board examination. Samtang si Ricky Kuya nakasulod gyud isip sakop sa military. Usa ka sundawo si Ricky kuya.

Sa sinugdan supak ang akong mga ginikanan sa among relasyon ni Ricky lagi kay usa man kini ka sundalo. Kay sumala pa sa akong inahan kuya palakiro lagi kining mga sundalo.

Apan bisan pa man sa pagbabag ug paghigpit sa akong mga ginikanan amo gyud nga gipatigbabaw ang among pagminahalay…gani magkita kami ni Ricky sa kinawatkawat nga paagi.

Nanglabay ang mga adlaw nga nahimong mga semana ug ang mga semana nga nahimong mga bulan ug ang mga bulan nahimong mga tuig nakahukom kami nga magpakasal ni Ricky. Sa sinugdan misupak ang akong inahan apan igo na lamang siyang mitando ug misuporta human nga iyang masayri nga aduna nay kinabuhi nga nagpitik sa akong sabakan.

Matawag ko nga malipayon ang among pagpuyo ni Ricky gumikan kay responsabli ug buotan man siya nga bana. Gani sa matag lakaw niya kuya dili gyud siya malimot sa pagdala og ikagasa kanako.

Miabot ang usa ka dakong pagsuway sa among panag-uban human nga gi-assayn ang kompanya nila ni Ricky didto sa Basilan niadtong tuig 2001. Hilabihan kong hilak niadtong higayuna kay dii lagi ako buot nga mokuyog si Ricky. Apan wala akoy mahimo tungod kay kabahin man lagi sa iyang trabaho ug pagserbisyo isip usa ka sundalo.

Giantos ko ang tumang kamingaw ni Ricky ilabina nga giiulang kami sa dagko ug hataas nga kabukiran ug lapad ug lalom nga kalawran apan bisan pa man niana giwagtang ko na lamang ang akong kamingaw pinaagi sa pagsubli-subli sa pagbasa sa mga suwat nga iyang gipadala kanako.

Dunay mga higayon kuya nga pukawon ako sa usa ka damgo nga si Ricky nadisgrasya didto sa Basilan…sukad niadto daw sa gitugkan ako og kahadlok og simbako moabot kanang higayuna mag-unsa naman lang unya ko…mag-unsa na man lang unya ang among mahimong anak.

Dangtan og pipila ka bulan kuya gipahimugso ko ang among anak ni Ricky…unsa ka himsog nga batang lalaki…liwat ra ba gyud kaayo ni Ricky kuya…Human niadto gitwagan ko dayon si Ricky mahitungod sa pagkahimugso sa among anak….gani sa daw mabati pa nako kuya ang iyang kalipay samtang nagestoryahanay kami sa telepono…gani misaad pa siya nako niadtong higayuna kuya nga mo—leave siya human sa usa ka semana nila nga operasyon .

Tuod man nagpaabot ako kuya sa gisaad niya nga panahon sa iyang pagbalik….sayod ko kuya nga hilabiyan gyud kaayo niya ka-excited nga makita na ang among anak. Ingon man usab ako kuya gimingaw na kayo ako kaniya.

Sa petsa gyud nga moabot siya nagpaabot ako….apan wala may Ricky nga maibot hangtud nga mingitngit na lamang …wala gihapon moabot si Ricky kuya…daw sa wala usab ako makasabot niadtong higayuna …daw sa gikulbaan ako kuya…taod taod may nanoktok sa pultahan …dali ko dayon kining gibalihan sa pagtuo nga si Ricky na kadto…ug sa dihang akong gibuksan kuya …wala si Ricky…dili si Ricky ang naoktok…kon dili ang iyang inahan nga kalit lamang nga migakos kanako ug miadangoyngoy sa paghilak dungan sa pag-ingon nga wala na si Ricky….human nga nabati ko kadtong mga pulonga kuya….daw sa mingitngit ang akong palibot….

Sa pagkamatngon ko og buot human ako makuyapi…kuya una kong nakita ang akong ugangan nga nag-apong kanako….nga naghilak…dungan sa pag-ingon nga inaya-naya ko na lamang ang akong kaugalingon…tungod kay ….patay na si Ricky…patay na siya human maigo sa usa ka encounter nga nahitabo didto sa Basilan…wala ako makatingog sa akong nabati…apan inanay ko na lamang nabatyagan nga aduna nay luha nga nga nangambak gikan sa akong mga mata kuya….nakaingon ako kaniadto sa akon kaugalingon….nganong si Ricky pa man….nga misaad man unta siya kanako….ug sa among mga anak….kaingon ko ba kuya nga kalipay ang mosugat inigpauli na ni Ricky….apan puno man diay sa tumang kaguol ug kasakit…sa dihang gidala na sa among balay ang iyang patayng lawas ako kining gigakos kuya kuya dungan sa pagbungat sa mga pulong nga ngano man! Ngano man….

Sa pagkakaaron kuya ania nag-antos gihapon ako sa tumang kaguol kauban sa akong anak…nga maoy nahimong kabalin ni Ricky nganhi kanako….Ricky kon asa ka man karon…sayod ka gyud unsa ko ikaw kamahal…unsa ka namo kamahal sa imong anak…. Dinhi na lamang ako kutob….kaninyo matinahuron Beatrice….